Czy bohater komiksu może narodzić się dwa razy? W przypadku „Przygód punka Franka” właśnie tak było. Choć czytelnicy kojarzą go przede wszystkim z gazetki „Super Dowcipy”, jego pierwsze prasowe wcielenie pojawiło się kilka lat wcześniej. Historia powstania tej postaci pokazuje, jak czasem rodzą się komiksowi bohaterowie i jak przypadek potrafi wpłynąć na ich dalsze losy.
Kim był punk Franek
Przygody punka Franka to cykl trzyklatkowych, dowcipnych komiksów rysowanych przez Szczepana Sadurskiego i ukazujących się w „Super Dowcipach”, popularnej zwłaszcza w latach dziewięćdziesiątych gazetce z dowcipami, ukazującej się w dużym nakładzie. Ukazało się w druku około stu odcinków i każdy był oddzielną częścią, dowcipnie spuentowną na końcu.
Przygody punka Franka były publikowane od trzeciego numeru „Super Dowcipów” (1995) i zawsze były na ostatniej stronie. Czytelnicy polubili tego bohatera, dostarczając Sadurskiemu propozycje kolejnych scenariuszy, które rysownik modyfikował.
Komiksy z punkiem Frankiem ukazały się też zbiorczo, w jednym z numerów książeczki-miesięcznika „103 Najlepsze Dowcipy”.
Pierwszy Franek pojawił się już w 1987 roku
Oprócz autora komiksu mało kto wie, że twarz i postać została narysowana i opublikowana w prasie jako komiks aż 8 lat przed debiutem w „Super Dowcipach”.
Komiks ukazał się w gazecie „Kurier Lubelski” nr 69 (8 kwietnia 1987) na stronie 2, w harcerskiej rubryce „Na Tropie”. Był czarno-biały, miał 6 klatek jedna nad drugą i nie było żadnego tekstu. Była to historyjka o punku z postawionymi na żel włosami, który spogląda na zegar, aby po chwili zacząć się przebierać w mundur harcerza i tak ubrany wychodzi z domu.
Komiks tak się w redakcji spodobał, że bez porozumienia z Sadurskim wydrukowano obok informację, iż od teraz będzie cykliczny. Harcerzowi nawet nadano imię Tropek. Autor nie podjął jednak wyzwania.
Od „Gazety Młodych” do „Świata Młodych”
Później ten sam komiks, lecz w innym układzie klatek, ukazał się w „Gazecie Młodych” (nr 75, 18.09.1987). Szczepan Sadurski był tam rysownikiem zatrudnionym na pół etatu i miał stałą rubrykę na drugiej stronie.
Jednak najciekawsze jest to, że po pokolorowaniu akwarelami, historyjka ukazała się po raz trzeci w kultowym dziś „Świecie Młodych”, w numerze 48 z 23 kwietnia 1988. I to na pierwszej stronie! W dodatku na dole ktoś… podrobił podpis Sadurskiego – wyglądał nieco inaczej niż zazwyczaj. Może Szarlota Pawel? Nigdy się tego nie dowiemy.
Sto komiksowych pasków z Frankiem
Gdy premierowy komiks Przygody punka Franka trafił do trzeciego numeru „Super Dowcipów”, wcale nie było pewne, że będzie powstawać przez kolejne lata i na stałe zajmie miejsce na ostatniej stronie. Jednak czytelnicy wysyłali pomysły na kolejne historyjki, a inni (tych było jeszcze więcej) domagali się, aby Franek pozostał jak najdłużej.
I jeszcze jedna ciekawostka: Szczepan Sadurski całkiem zapomniał o wspomnianym wyżej komiksie z punkiem-harcerzem. W 1995 r. nieświadomie narysował postać bardzo przypominającą tę z komiksu sprzed kilku lat i nazwał ją Frankiem. A poza tym uznał, że wymyślony przez niego tytuł serii łatwo wpadał w ucho – rym „punka Franka” (czytaj: panka Franka) brzmiał całkiem nieźle.
Przygody punka Franka: (c) Rysunki.pl
Na górnej ilustracji: komiks opublikowany w „Gazecie Młodych”. Jak widać, każda z trzech wersji komiksu przedfrankowego miała inne rozmieszczenie klatek. „Kurier Lubelski” dał wszystko w pionie, „Gazeta Młodych” w dwóch rzędach po trzy klatki (bo tak dobrze komponowało się do rozmiaru stałej rubryki), a „Świat Młodych” dał w dwóch rzędach po trzy klatki. Na szczęście były autorskie cyferki od 1 do 6, inaczej mógłby być kłopot w odczytaniu kolejności historyjki.
A dlaczego Sadurski zdecydował się ten sam komiks dać do druku w trzech redakcjach? Hmm, a dlaczeżegóżby nie?…
FAQ
Czym są komiksowe paski?
Paski komiksowe (comic strips) to krótkie komiksy publikowane najczęściej w gazetach i czasopismach. Zwykle składają się z trzech lub czterech kadrów zakończonych puentą. Przez ponad sto lat należały do najpopularniejszych form humoru prasowego.
Kim był profesor Filutek?
Zbigniew Lengren stworzył profesora Filutka – jednego z najbardziej rozpoznawalnych bohaterów polskiego komiksu prasowego. Nieme, trzykadrowe historyjki z Filutkiem, któremu towarzyszył piesek Fafik, ukazywały się przez kilkadziesiąt lat w tygodniku „Przekrój” i stały się ikoną polskiego humoru rysunkowego. Ciekawostka: niektórzy punka Franka nazywali wnuczkiem profesora Filutka. Sadurski i Lengren, choć różnił ich wiek, znali się osobiście i spotykali na wernisażach w Warszawie, m.in. w Muzeum Karykatury.
Czym jest komiks Dilbert?
Scott Adams stworzył serię „Dilbert”, opowiadającą o absurdach pracy biurowej. Komiks publikowany od 1989 roku ukazywał się w tysiącach gazet na całym świecie i jest jednym z najbardziej znanych pasków komiksowych.
Dlaczego paski komiksowe były tak popularne w prasie?
Przez dziesięciolecia gazety codzienne i tygodniki drukowały krótkie komiksy, ponieważ były łatwe do przeczytania, zapadały w pamięć i zachęcały czytelników do kupowania kolejnych numerów. W wielu krajach stały się stałym elementem prasy – w rubryce było po kilka serii z różnymi bohaterami. Takie rozwiązanie funkcjonuje w wielu gazetach różnych krajów do dziś.
Jakie były najsłynniejsze komiksowe paski na świecie?
Do najbardziej znanych należą „Peanuts”, „Garfield”, „Calvin and Hobbes”, „Dilbert”, „Beetle Bailey”, „Blondie” oraz „Mafalda”. Większość z nich ukazywała się codziennie przez wiele lat i zdobyła miliony fanów.
Dlaczego Przygody punka Franka wyróżniały się na tle innych komiksów?
Seria składała się z krótkich, trzykadrowych historyjek zakończonych puentą. Każdy odcinek stanowił zamknięty dowcip, a czytelnicy przysyłali autorowi własne pomysły na kolejne scenariusze. Było to rozwiązanie niezwykle rzadko spotykane.
Zobacz też:
> Sadurski wysłał „Dobry Humor” prezydentowi Lechowi Wałęsie. Co było dalej?
> Nie uwierzysz, Sadurski strzelił na boisku gola
